40. rocznica Porozumień Sierpniowych

Strona główna -> Aktualności -> 40. rocznica Porozumień Sierpniowych

40. rocznica Porozumień Sierpniowych

40 lat temu po fali przetaczających się przez Polskę strajków w Stoczni Gdańskiej im. Lenina podpisano Porozumienia Sierpniowe. Według ówczesnych raportów 30 sierpnia w 28 województwach strajkowało 700 zakładów i ponad 700 tysięcy pracowników. To wtedy narodził się trwający 15 miesięcy okres względnej wolności w komunistycznym państwie i powstał ruch robotniczy, ruch społeczny, który wkrótce przeistoczył się w 10-milionowy NSZZ Solidarność.

Co prawda okres wolności Polaków zakończony został stanem wojennym w latach 1981-1983, ale sierpień 1980 był impulsem do przemian systemowych, które w ostateczności doprowadziły do upadku PRL i innych krajów demokracji ludowej z bloku wschodniego, odzyskania suwerenności przez Polskę i powstania III Rzeczypospolitej.

Nauczyliśmy się wtedy, w sierpniu 1980, czym jest SOLIDARNOŚĆ. Kiedy kolejne i kolejne zakłady pracy przystępowały do strajku, kolejne grupy pracowników ryzykowały w imię wspólnego sprzeciwu wobec peerelowskiej rzeczywistości. 21 postulatów to też przejaw solidarności. Były w nich zapisy o niezależnych związkach zawodowych, prawach do bezpiecznego strajkowania, przywróceniu praw pracowniczych szykanowanym działaczom, ale i zapisy o szeroko zakrojonych reformach - potrzebie opanowania kryzysu gospodarczego, dostępie do rzetelnej informacji, zniesieniu cenzury, zapewnieniu dostępu do żywności, obniżeniu wieku emerytalnego, poprawie warunków pracy w służbie zdrowia, zapewnieniu miejsc w żłobkach, wprowadzeniu urlopu macierzyńskiego... Wiele wtedy bolało i strajkujący postanowili nie pomijać żadnego obszaru ważnego dla społeczeństwa. 

I od razu na myśl przychodzi newygodne pytanie - ile z tych postulatów należałoby postawić dzisiaj? 

Mówi się, że „to było największe zwycięstwo w historii Polski”. Pomijając porównania do innych wydarzeń historycznych, Porozumienia Sierpniowe to święto budzące wiarę we wspólnotę, pokazujące, że Polacy potrafili się zjednoczyć w słusznej sprawie i dopiąć swego. Dlatego tak ważne jest, żeby pamiętać o tych wydarzeniach, celebrować je z ogromną uważnością, nie umniejszać wagi tego sukcesu. Pamiętać, że mamy w historii nie tylko cierpienia, straty, krzywdy, doświadczenia męczennicze, ale również to sprzed 40 lat - zjednoczenie „zwykłych” ludzi w imię wspólnego dobra, konsekwencję, wytrwałość, odwagę w obliczu przemocy państwa, i wreszcie - sukces. 

Fot. Archiwum ZMP